| | |
قال الرسول(ص):مُداراةُ النّاسِ نِصْفُ الإیمانِ، وَ الرِّفقُ بِهِْم نِصْفُ العَیْشِ.؛ مدارا کردن با مردم نيمى از ایمان است و ملاطفت با آنان نيمى از زندگی.


  چاپ        ارسال به دوست

نوروز فرصتی برای تجدید عهد با خدا و ارزشهای انسانی


داوود ناظری
دانشجوی رشته حقوق در دانشگاه المصطفی

نوروز، آغازین روز سالِ نو است که توسط مسلمانان در کشورهای اسلامی به گرمی تجلیل می‎شود و برنامه‎های مختلف سنتی و فرهنگی در این روزها به منصه اجرا گذاشته می‎شود. در سال 1388 خورشیدی، نوروز توسط سازمان علمی و فرهنگی ملل متحد، به عنوان میراث معنوی به ثبت جهانی رسیده بود. پیشینه و سابقه نوروز به درستی مشخص نشده ولی برخی روایت ها، آغاز نوروز را به بابلیان نسبت می‎دهد. نوروز، یکی از کهن ترین سنت‎های رایج و دارای قدمتی بیش از سه هزار سال می‎باشد. نوروز بیشتر در کشورهای: افغانستان، پاکستان، ایران، بنگلادیش، آذربایجان، بالکان، تاتارستان، چین غربی، سودان، قفقاز، آمریکای شمالی، هندوستان و نیپال برگزار می‎شود.
اهمیت نوروز و طبیعت در زندگی انسان‎ها
نوروز و طبیعت، روایت نو شدن، حدیث برخواستن و حرکت کردن و بیدار شدن طبیعت، پس از خواب طولانی زمستانی و بی خبری می‎باشد. جشن نوروز، کتاب سبز آفرینش و تازه شدن است که همه ساله در آغازین روزهای سال، شور تکاپورا در گوش جان هستی با ترنمی دل نشین زمزمه می‎کند. نوروز بهانه ای است برای آغاز، برای شروع، تغییر، اصلاح و برای طرح و راهکارها در مورد موضوعات مختلف که باید از آن به خوبی بهره جویی صورت گیرد. در نوروز مرغان با چه چه خود، دریا با موج خروشان و شر شرِ خود و درختان با گشودن برگهای سبز خویش، رسیدن بهار را اعلام می‎کند و مردم را از تلاش و کوشش دوباره با خبر می‎سازد. در نوروز همان قسمی که طبیعت دچار تغییر و تحول مثبت و زیبایی می‎شود، انسان ها نیز باید برای ایجاد تغییر و انجام کارهای نیک و مثبت، از نوروز بهره جوید و در مورد نظافت و پاکی درونی، بیرونی و محیطی خود توجه کند و به آن اهمیت دهد. از سال گذشته‎ای خود باید عبرت گیرد و آن‎چه که باعث پشیمانی اش گردیده، باید در سال جدید آن را تکرار نسازد. انسان باید با استفاده از طراوت و شادابی نوروز و بهار، به روح سیال و عاطفه خود نیز طراوت و شادابی به ارمغان بیاورد و تمام خشونت ها و کینه‎های دیرینه خودرا نسبت به دیگران و خانواده خود از بین ببرد. همان قسمی که به خانه تکانی و زیبا سازی خانه خود توجه می‎کند باید در مورد خانه تکانی درونی خود هم بی نهایت توجه کند که خیلی مهم و حیاتی می‎باشد.
از سوی دیگر نوروز منبع امیدواری‎های ما و تداعی کننده ارزش‎های دیرینه و تاریخی در کشور ما می‎باشد. در این روز مردم افغانستان طی محافل بزرگ ملی از تمام ملیت ها و اقوام کشور دور هم جمع شده و نسبت به مسایل مهم و سرنوشت ساز در کشور خود می‎پردازد و با یکدیگر برای تحکیم وحدت ملی تجدید میثاق می‎کند. با این وجود نوروز فرصتی است برای احیای ارزش‎های ملی و فرهنگی ما که مردم در تمام ولایت‎های کشور، در روزهای نوروز به بازی‎های ملی و میهنی خود می پردازند.
در مجموع برگزاری و تجلیل از عید نوروز، جوانان کشور را قادر می‎سازد تا مسؤلیت‎های فردی، اجتماعی، خانوادگی و میهنی خودرا بیشتر شناخته و به آن متعهد شوند. از سوی دیگر بر سنت‎های کهنه و فرسوده که باعث دست و پاگیری مردم ما می‎شود، خط بطلان کشیده و جای آن را با ارزش های دینی و فرهنگی اصیل پُرسازد. نوروز عابری است که میاید و با گام های نویدبخش خویش، انتظار پنجره دلهای مردم را تجلیل می کند و تمام لحظه های زیبایی را برای انسان تکمیل می‎سازد.
مسؤلیت ما در قبال نوروز و طبیعت چیست؟
برعلاوه ارزش های فرهنگی، اجتماعی و تاریخی تجلیل از نوروز، مردم و دولت نیز در قبال طبیعت و نوروز، مسؤلیت‎های دارند که باید در نظر گرفته شود.
الف - مسؤلیت در مقابل خداوند(ج): در آغازین روز های سال یا نوروز، اولین و مهمترین مسؤلیت ما در برابر خداوند(ج) است و باید از تمام نعمت‎ها و فرصت‎های که به ما عطا کرده از خداوند شکرگزار باشیم. چون خداوند(ج) آفریننده انسان و پروراننده طبیعت است، تدبیر می‎کند، منظم می‎آفریند و تعادل بر قرار می‎کند، وظیفه ما در مقابل زیبایی‎های که در طبیعت می‎بینیم، یکی این است که در باره آفرینش هستی تفکر کنیم و آن ها را از نشانه‎ها و آیات خداوند بدانیم، دوم این‎که با آفرینش طبیعت به یاد قیامت باشیم و سوم اینکه در مقابل خداوند سر تعظیم فرود آوریم و او را عبادت کنیم. رعایت کردن دستور خداوند، تنها چیزی است که برای زندگی ما لازم است و از آن سعادت دنیا و آخرت نصیب مان می‎شود.
ب - حفظ محیط زیست و آبادانی طبیعت: از آنجای که انسان در طبیعت شکل می‎گیرد، متولد می‎شود، زندگی می کند و می‎میرد؛ ارتباط و تعامل تنگاتنگی نیز با طبیعت دارد. از جانب دیگر طبیعت تاثیرات بسیار عمیق و مؤثر در وجود در جسم، روح و روان انسان دارد و مِهر طبیعت، خشم و قهر طبیعت، بخشش طبیعت و بخل طبیعت موجب دگرگونی در سرنوشت مردم می‎شود که در زمستان امسال، خشم طبیعت در ولایت های بامیان، بدخشان، پنجشیر و ... صدها قربانی گرفت و خسارات بزرگی مالی را نیز به مردم وارد کرد. مردم باید با حفظ طبیعت و آبادانی آن، اول باید طبیعت را رام خود سازد و سپس از آن سواری بگیرد. اگر دولت و مردم در قسمت آبادانی و ساخت طبیعت بی توجهی نشان دهد، طبیعت سرکش می‎شود که آن وقت خسارات جبران ناپذیر جانی و مالی را به کشور و مردم وارد می‎سازد. مردم و دولت باید طبیعت را آباد کند و با مدیریت صحیح از جنگلات، حیوانات وحشی، محیط زیست و ترویج فرهنگ نهال شانی، طبیعت کشور را آباد کنیم و با بی توجهی و تنبلی، کشور خودرا به زباله دان اشغال و محیط زیشت و مرگهای خاموش تبدیل نکنیم. خداوند(ج) در قرآن کریم در آیه یازدهم سوره هود می‎فرماید: " هُوَ أَنْشَأَكُمْ مِنَ الْأَرْضِ وَ اسْتَعْمَرَكُمْ فيها" اوست كه شما را از زمين آفريد، و آبادى آن را به شما واگذاشت. دولت وحدت ملی و مردم باید با کاشتن درخت، با جلوگیری از سیلاب ها، جلوگیری از هدر رفتن منابع طبیعی کشور و با بکار گیری آن در زراعت کشور، در حفظ و آبادانی طبیعت افغانستان تلاش کنند و نگذارند که سرمایه های ملی و منابع طبیعی ما از دست برود.
ج - دقت در انجام مسئولیت‎ها و شکوفا ساختن استعدادها: گذشت سالهای متمادی و آغاز سال نو و روز نوروز، پیام آور تغییر و تحول در زندگی ماست. هرسال برای انسان آوردگاهی بیماری، شادی و غم، تولد و مرگ، شکست و پیروزی، تحولات سیاسی، فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی می‎باشد که همین تحولات انسان را باید نسبت به آینده هشیار و صاحب تجربه سازد. در اثر این تحولات باید استعداد مردم شکوفا شود و قدرت صبر و تحمل مردم و آمادگی برای تحولات دیگر در وجود هموطنان ما بیشتر گردد. بنا بر این هر فرد در جامعه جزء طبیعت یک کشور و منطقه بوده و در اثر سیر تحول آرام و تدریجی طبیعت انسان نیز باید رشد کند و به شکوفایی برسد. جوانان، مردم و حکومت باید تلاش کند که مسؤلیت‎های فردی، اجتماعی و میهنی خودرا شناخته و به آن متعهد شود. انسان‎ها به طور معمول در برابر خداوند(ج)، خانواده، کشور و دولت خویش مسؤلیت دارد. خانواده جای است که ارزش ها، نگرش‎ها و مهارت‎های اولیه زندگی را به انسان منتقل کرده و با تربیت خود تهداب زندگی اورا گذاشته است. پس هر جوان باید در مقابل خانواده‎ی خود مسؤلیت خودرا ادا کرده و با چیدن سفره دستاوردها و افتخارات خویش، خدمت آنان را پاس دارد. در آغاز سال جدید باید تک تک اعضای خانواده و به خصوص زن و شوهر از تلاش‎های یکدیگر خود در راستای تامین نیازهای زندگی تشکر کند و به یکدیگر اخلاق نیک را هدیه بدهد. از جانب دیگر هر کسی در برابر اطرافیان و دوستان و هم صحبتان خویش نیز مسؤلیت دارند. کسانی که در طول سال گذشته برای انسان مشورت داده، روابط خوبی داشته ویا کمکی کرده، انسان باید در روزهای نوروز، از آنها دید و باز کند و از زحمات آنان قدر دانی کند. در اسلام به روابط دوستانه بین اعضای فامل بسیار تأکید شده است و مسلمانان را ابتدا یک خانواده در نظر می­ گیرد که مؤمن برادر مؤمن حساب می­ شود لذا در روابط دوستی خود در نظر بگیریم که همه مسلمانان به خصوص همسایگان و اهل ده و قریه جامعه ملی ما فامیل ما و برادر ماست.
نتیجه بحث
1 - نوروز به معنای تغییر و اصلاح و روی آوردن به عظمت و قدرت خدا است و به همین خاطر، دین مقدس اسلام نیز بر آن صحه گذاشته است. مسلمانان در این روز با ارزش‎ها تجدید میثاق کرده و یکبار دیگر مسؤلیت های فردی و اجتماعی خودرا در اندیشه خود مرور می‎کند.
2 - مسلمانان باید در عید نوروز و نو شدن طبیعت، در زندگی خود تغییرات مثبت وارد کند و فضای بهتر و خوبتری را برای خود و خانواده و جامعه خود به وجود آورد. از تمام رفتار خود که پشیمان بوده ویا آسیب پذیر شده، باید در سال جدید آن را ترک گویند.
3 - نوروز انسان را برای همه تحولات و تغییرات زندگی آماده می سازد و بینش و تفکر انسان باز می شود. انسان باهمه ذی الحقوق خویش تجدید عهدو پیمان می نماید. که مهمترین آن تعهد با خداوند(ج) می‎باشد.
3


١٣:٠٢ - 1393/12/25    /    شماره : ٦٠٥٨٨    /    تعداد نمایش : ٤٩١


نظرات بینندگان
این خبر فاقد نظر می باشد
نظر شما
نام :
ایمیل : 
*نظرات :
متن تصویر:
 

خروج